+31 85 130 67 62

GRATIS WEBINAR

GRATIS ADVIESGESPREK

DIGITAAL SCOREN

DIGITALE (NEURO-)PSYCHOLOGISCHE TESTEN

DIGITAAL SCOREN

WISC-V (Wechsler Intelligence Scale for Children)

Auteurs en uitgevers
WISC-V-NL staat voor Wechsler Intelligence Scale for Children, versie 5, Nederlandstalig en is uitgegeven door Pearson Clinical. De WISC V is een vervanging voor de WISC III en is inmiddels een van de meest gebruikte, betrouwbare en valide intelligentietests voor kinderen van 6 tot en met 16 jaar. De Nederlandse vertaling van de WISC V is uitgevoerd door Marc Hendriks & Selma Ruiter (2018). Vlaamse experts zijn: Mark Schittekatte & Annemie Bos.

De WISC-V sluit ten opzichte van de WISC III beter aan bij de manier waarop er laatste decennium tegen intelligentie aankijken. Volgens Pearson sluit de test beter aan op het zogeheten CHC-model, waarbij fluïde intelligentie, het vermogen om te redeneren in nieuwe situaties, een belangrijke rol speelt. Het VIQ en PIQ zijn in de WISC-V-NL komen te vervallen en vervangen door vijf primaire indexscores. Daarnaast zijn er vijf aanvullende indexscores. Er zijn nieuwe subtests voor visueel-ruimtelijke vaardigheden, fluïde redeneren, werkgeheugen en verwerkingssnelheid toegevoegd. Met behulp van de verschillende indexscores en aanvullende subtests is het mogelijk om een zeer uitgebreide analyse op de onderzoeksresultaten uit te voeren. Nieuw is dat de WISC-V-NL ook met behulp van de iPad kan worden afgenomen. De iPad van de docent en de leerling wisselen de gegevens met elkaar uit.

Verkrijgbaarheid
De test is uitgegeven door Pearson Clinical

Omschrijving
De WISC V geeft een indruk van de algehele intelligentie. De test is opgebouwd uit een aantal onderdelen die een beroep doen op verschillende vaardigheden. Op alle taken (subtests) zijn de opgaven oplopend in moeilijkheidsgraad. Er wordt gekeken tot welk niveau een kind mee kan komen en wanneer het te moeilijk wordt.

Schalen (uitkomstmaten)
De test heeft in totaal 10 kernsubtests en 4 aanvullende of optionele subtests, verdeeld over 5 primaire indexen. De teststructuur is een weerspiegeling van het Cattell-Horn-Carroll model (CHC-model). Er zijn zeven subtests nodig om het totale IQ (TIQ) te bepalen (in blauw). Naast de primaire indexen kunnen er aanvullende indexen worden berekend.

1. Verbaal begrip index
-> Kernsubtests:
Overeenkomsten
Woordenschat
-> Optionele subtest:
• Begrijpen

2. Visueel ruimtelijke index
-> Kernsubtests:
Blokpatronen
• Figuur samenstellen
3. Fluïd redeneren index
-> Kernsubtests:
Matrix redeneren
Gewichten
4. Werkgeheugen index
-> Kernsubtests:
Cijferreeksen
• Plaatjesreeksen
-> Optionele subtest:
• Cijfers en letters nazeggen
5. Verwerkingssnelheid index
-> Kernsubtests:
Symbool substitutie coderen
• Symbool zoeken
-> Optionele subtest:
• Figuur zoeken

Het bepalen van de aanvullende indexen kan aan de hand van onderstaande subtests:

1. Kwantitatief Redeneren:
• Gewichten
• Rekenen

2. Auditief Werkgeheugen:
• Cijferreeksen en Cijfers en letters nazeggen

3. Non-Verbaal:
• Blokpatronen
• Figuur samenstellen
• Matrix redeneren
• Gewichten
• Plaatjesreeksen
• Symbool substitutie coderen

4. Algemene Vaardigheid:
• Overeenkomsten
• Woordenschat
• Blokpatronen
• Matrix redeneren
• Gewichten

5. Cognitieve Competentie:
• Cijferreeksen
• Plaatjesreeksen
• Symbool substitutie coderen
• Symbool Zoeken

Normen
De normeringen van de WISC-V zijn gebaseerd op pen en papier afnames bij 1038 Nederlandse en 395 Vlaamse respondenten tussen april 2016 en juli 2017. Voor Vlaanderen zijn er geen aparte normtabellen.

Cotan beoordeling
De WISC-V-NL is in 2018 beoordeeld door de COTAN, zie voor de beoordeling www.cotandocumentatie.nl.

Hoe wordt de test afgenomen?
De test kan zowel op papier als digitaal worden afgenomen. Voor digitale afname zijn de 9 fysieke blokjes nodig die ook worden gebruikt in de papieren versie. Daarnaast zijn er voor de afname van de optionele subtest Figuur Zoeken ook de papieren responsformulieren nodig. Zowel de papieren als de digitale versie kunnen besteld worden via pearsonclinical.nl.

Mogelijkheden voor scoring
De papieren test kan digitaal gescoord worden via het Roermond Score Programma en via Pearson.

Vergelijkbare tests
De WISC is een speciaal voor kinderen ontwikkelde variant van de Wechsler Adult Intelligence Scale.

Rapportage voorbeeld
Voorbeelrapport WISC-V: https://www.metrisquare.nl/wp-content/uploads/2020/06/VoorbeeldDetailrapport_WISC.pdf

Link naar publicaties
Verschillen tussen WISC-III-NL en WISC-V-NL
Technisch achtergrond paper WISC-V-NL

Bronvermelding
WISC-V-NL – Intelligentie test voor kinderen – Pearsonclinical.nl – Pearson Clinical & Talent Assessment

NPV-2(-R) (Nederlandse Persoonlijkheids vragenlijst)

Auteurs en uitgever
De Nederlandse Persoonlijkheidsvragenlijst is begin jaren ’70 ontwikkeld door Frans Luteijn (1974) met als doel een ruim aantal persoonlijkheidsbegrippen te meten die relevant zijn voor verschillende praktijkgebieden. De test heeft meerdere versies. De Nederlandse Persoonlijkheidsvragenlijst-2 is de herziene versie van de oorspronkelijke NPV en is herzien door Barelds et al. (2007). NPV-2 is een van de best beoordeelde persoonlijkheidstests in Nederland en ook een van de meest gebruikte tests. In 2014 verscheen de NPV-2-R (herziene versie van de NPV-2).

Verkrijgbaarheid
De test wordt uitgegeven door Boom Testuitgevers.

Omschrijving
De NPV meet een breed scala aan persoonlijkheidseigenschappen. De test kan worden ingezet voor selectiedoeleinden (HRM), maar ook als diagnostisch instrument (ggz, onderwijs). Na een gedegen vooronderzoek kunnen meer gerichte interventies worden ingezet. De NPV kan een groot aantal zaken goed voorspellen die bijdragen om de juiste interventies of behandelingen van problemen te kiezen.

Schalen NPV-2 en NPV-2-R
Alle oorspronkelijke NPV-schalen zijn vervangen door in totaal zeven nieuwe schalen. Iedere schaal bevat twintig items. De NPV-2 bestaat uit 140 items die worden beantwoord op een driepuntsschaal (juist/?/onjuist). Deze zijn evenredig en niet-overlappend verdeeld over de volgende 7 schalen:

1. Inadequatie 
2. Sociale inadequatie 
3. Rigiditeit 
4. Verongelijktheid 
5. Zelfgenoegzaamheid 
6. Dominantie 
7. Zelfwaardering 

De NPV-2-R heeft bij vier van de oorspronkelijke zeven NPV-2-schalen, subschalen. Dit zijn er acht in totaal. Deze subschalen zijn vastgesteld op basis van empirisch onderzoek en vormen een aanvulling op de al bekende NPV-2-schalen. De subschalen kunnen helpen om schaalscores nauwkeuriger te interpreteren. De subschalen zijn:

1. Inadequatie of neuroticisme
    Depressiviteit, Angst
2. Sociale inadequatie of sociale angst
    Verlegenheid, sociale vermijding
3. Ridigiteit
    Ordelijkheid, inflexibiliteit
4. Dominantie
     Leidinggeven, autonomie

Normen
De NPV-2 bevat verschillende normgroepen die zijn opgebouwd naar geslacht, leeftijd en opleiding, en speciale normgroepen met psychiatrische patiënten, somatische patiënten en eerstelijns cliënten. 

De NPV-2-R heeft een aanvullende nieuwe normgroep: Algemeen.

De test kan worden afgenomen vanaf 16 jaar oud. Daarvoor kan de NPV-J (leeftijd: 9 tot en met 15 jaar oud) gebruikt worden.

Cotan beoordeling
De NPV-2 is door de Cotan beoordeeld:
www.cotandocumentatie.nl/beoordelingen/b/14482/nederlandse-persoonlijkheidsvragenlijst-2/
De NPV-2-R is ook door de Cotan beoordeeld: www.cotandocumentatie.nl/beoordelingen/b/14814/nederlandse-persoonlijkheidsvragenlijst-2-r/

Hoe wordt de test afgenomen?
De papieren versie van de NPV-2-R is verkrijgbaar via Boom Testuitgevers. Het is ook mogelijk om de test digitaal af te nemen.

Mogelijkheden voor scoring
De NPV, NPV-2 en NPV-2-R kan worden uitgewerkt via scoreprogramma RSP. Ook zijn er Excel-bestanden in omloop waarmee de scores kunnen worden berekend. Via het RSPscorehulpje kun je de test een aantal keer gratis uitwerken. Boom Testuitgevers ondersteunt papieren scoreformulieren voor handmatige uitwerking.

Rapportage voorbeeld
Rapportage voorbeeld NPV-2-R

Link naar publicaties en andere informatie:
https://research.rug.nl/en/publications/handleiding-nederlandse-persoonlijkheidsvragenlijst-2-npv-2

De jeugdversie van de NPV is de NPV-J. Deze is geschikt voor kinderen met de leeftijd van 9 tot en met 15 jaar oud. De NPV-J heeft vijf schalen die deels overlappen met de schalen van de reguliere NPV. Bekijk hier de NPV-J.

 

Autisme-spectrum Quotient (AQ)

Auteurs en uitgever
Oorspronkelijk, in 2001, hebben Simon Baron-Cohen en zijn collega’s van Cambridge Autism Research Centre de Autisme-spectrum Quotiënt (AQ) ontwikkeld om de mate van autistische eigenschappen bij volwassenen te meten. De AQ is vertaald naar het Nederlands en gevalideerd door Rosa Hoekstra en collega’s (Hoekstra e.a., 2008). We behandelen in dit artikel enkel de Nederlandse versie.

Verkrijgbaarheid
De Nederlandse versie van de vragenlijst kan gratis gedownload worden van de website van Annelies Spek (https://www.anneliesspek.nl/aq/).

Omschrijving
De AQ bestaat uit vijftig vragen over het gedrag van de proefpersoon waarop deze antwoorden geeft, kiezend uit vier antwoordmogelijkheden, variërend van ‘geheel mee eens’ tot ‘geheel mee oneens’. Voor een aantal vagen zijn de antwoordscores geïnverteerd. Er wordt onder meer gepeild of er voldoende sociale interactie en interesse is, de graad van repetitiviteit, oog voor details, graad van empathisch vermogen en verbeeldingskracht.

Schalen
Na scoring geeft de AQ resultaten op de volgende schalen:

1. Sociaal inzicht en gedrag
2. Aandacht wisselen / moeite met veranderingen
3. Communicatie
4. Fantasie/voorstellingsvermogen
5. Detailgerichtheid

Bovendien wordt op basis van alle vragen een totaalscore berekend die een waarde oplevert tussen 50 en 200 punten.

Normen
De normen uit 2014 zijn gebaseerd op de gegevens van zowel mannen als vrouwen. Een deel hiervan heeft een diagnose in het autismespectrum. De groepen werden gematcht op leeftijd en IQ. Voor bepaling van het IQ werd de WAIS-III gebruikt. Gedragskenmerken bij ASS verschillen tussen mannen en vrouwen (Spek & Goosen, 2013), waardoor het van belang is dat er in de normering van de AQ rekening mee wordt gehouden. De participanten zijn geworven bij het Centrum Autisme Volwassenen van GGzE te Eindhoven. 

Hoe wordt de test afgenomen?
De test kan op papier worden ingevuld. Er zijn online ook diverse publieke websites te vinden waarop de AQ vragenlijst wordt aangeboden, echter met een waarschuwing dat deze niet bedoeld zijn voor het stellen van een diagnose.

Mogelijkheden voor scoring
De AQ kan handmatig worden gescoord met behulp van de handleiding die op de website van de auteur beschikbaar is. Scoring is ook mogelijk met scoringsprogramma RSP. Er zijn Excel-bestanden in omloop om de AQ te scoren. De test kan ook gescoord worden via het gratis scorehulpje dat kan worden aangevraagd via: www.rsp-score.nl/gratis-scoren.

Rapportage voorbeeld
Rapportage voorbeeld AQ vragenlijst

Link naar publicaties en andere informatie
https://www.anneliesspek.nl/aq/
Tijdschrift ‘De Psycholoog’, artikel maart 2015

 

Coronaproof testen in de ggz:  Cognitieve screening via een internet-verbinding

Coronaproof testen in de ggz: Cognitieve screening via een internet-verbinding

Coronaproof testen in de ggz: Cognitieve screening via een internet-verbinding

Sittard, 05-08-2020. Niet eerder was het mogelijk om via één platform in split screen (neuro-) psychologische tests begeleid op afstand af te nemen. De Metrisquare Guided Remote Screener for Cognition (MGRS-C) neemt cognitieve functietests af bij cliënten via een beveiligde internetverbinding. Een ontwikkeling die onder andere bijdraagt aan de continuïteitsregeling van de ggz. De screener kan vanaf 15 september worden ingezet in de ggz en medische psychologie.

Ten tijde van een tweede Coronagolf kan de screener worden ingezet om in te schatten welke cliënten uitgebreid (neuropsychologisch) onderzoek nodig hebben en voor welke dat misschien minder dringend is. De screening kan dan begeleid op afstand worden afgenomen via het zogeheten DigiDiagweb testsysteem. De proefleider ziet het scherm van de cliënt en observeert deze bovendien via een videoverbinding bij een cliënt thuis of een huisartsenpraktijk i.p.v. In een ziekenhuis of een ggz-instelling.

De screening is géén vervanging voor face-to-face afname maar biedt een hulpmiddel als noodoplossing.

Gebruik van klassieke tests in een remote jasje

Voor de cliënt gebeurt alles digitaal en is er geen gebruik van paper-and-pencil tests. De cliënt wordt op eigen locatie via een e-mail uitgenodigd. Dit gebeurt doormiddel van een link met anonieme code naar de beveiligde website van het DigiDiagweb  testsysteem.  Via zijn eigen computer neemt de cliënt de tests af en wordt hij geobserveerd via een videoverbinding.

De cliënt krijgt op diens eigen scherm stimuli te zien en kan zelfstandig responsen geven. De proefleider ziet real-time de acties van de cliënt op zijn eigen proefleiderscherm. Data worden automatisch en veilig opgeslagen zodat er eenvoudig rapporten van gemaakt kunnen worden. Welke tests er in zitten is te vinden op de website van Metrisquare: https://www.metrisquare.nl/MGRSC.

Wetenschappelijk onderzoek naar digitaal testen

Metrisquare produceert de gedigitaliseerde testen in overleg met zowel wetenschappelijke partners als clinici, maar ook met ICT-specialisten uit de zorg. Met haar oplossingen beoogt de organisatie zo veel mogelijk clinici digitaal te ondersteunen in hun psychodiagnostiek. 
De MGRS-C is 15 september klaar voor gebruik en kan worden aangevraagd via contact@digidiag.nl. Digitalisering van remote testing/screening vraagt altijd om verder wetenschappelijk onderzoek. Bij interesse voor clinical trails, normonderzoek en validiteitstudies is ieder uitgenodigd die hieraan zou willen meewerken. Contact opnemen kan via www.metrisquare.com/contact.

Stroop KWT beschikbaar via de MGRS-C.

Geschreven door:
Lotte Zeptner
Marketing- en communicatieadviseur bij Metrisquare BV

Basismeting cognitie topvoetballers PSV ter preventie van hersenletsel

Basismeting cognitie topvoetballers PSV ter preventie van hersenletsel

Basismeting cognitie topvoetballers PSV ter preventie van hersenletsel

Eindhoven, 24-7-2020 Twee weken nadat het EK eigenlijk zijn laatste wedstrijd zou hebben gehad, laten selectiespelers van PSV zich medisch testen. Onderdeel hiervan is ook de voorbereiding op een incidentele toekomstige hersenschudding.

Klinisch neuropsycholoog Marc Hendriks, Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour, voert een basismeting uit bij selectiespelers via een neuropsychologische testbatterij op een iPad. Wanneer een speler een hersenschudding oploopt kan er met deze tests een hermeting worden gedaan. De prestaties bij deze hermeting worden vergeleken met de resultaten van de basismeting om hiermee een beeld te vormen van eventueel hersenletsel.

 

Testbatterij voor hersenletsel bij topsport

Het meten gebeurt door middel van de Metrisquare Cognitive Testbattery for Concussion (MCTC). Dit is een digitale neuropsychologische testbatterij. De MCTC bestaat uit een serie van negen neuropsychologische tests die digitaal op een iPad Pro worden afgenomen.

Meten van Olympische topsporters

De testbatterij is breed inzetbaar en beperkt zich niet tot voetbal. De MCTC wordt ook ingezet tijdens de Olympische Spelen die volgend jaar plaatsvinden. Om tijdens de Spelen optimaal gebruik te maken van de testbatterij moet er vooraf getest worden, net als bij de voetballers. Bijzondere uitdaging is hierbij dat de spelers zich verspreid over de hele wereld bevinden terwijl de neuropsycholoog op een andere locatie is. Hierin biedt de MCTC een oplossing: de tests kunnen begeleid op afstand afgenomen worden via een internetverbinding. De neuropsycholoog kan in real-time meekijken terwijl de sporters de tests uitvoeren, duizenden kilometers verderop.

Digitaliseren neuropsychologisch assessment

De digitale neuropsychologische testbatterij is door Metrisquare BV ontwikkeld in nauwe samenwerking met Marc Hendriks. Metrisquare is gespecialiseerd in oplossingen voor digitale psychodiagnostiek. Metrisquare biedt naast de MCTC diverse neuropsychologische tests aan via een tablet. De organisatie zet zich in om psychodiagnostiek digitaal zo nauwkeurig en efficiënt mogelijk te maken, maar daarbij de voordelen van klassieke papieren tests te behouden. De systemen van Metrisquare voor (neuro-)psychologische tests worden in diverse revalidatiecentra in Nederland en Vlaanderen dagelijks gebruikt.

Bij interesse in digitaal neuropsychologisch assessment kun je contact opnemen met digitaaltesten@metrisquare.com.

Ryan Thomas, PSV-1 en klinisch neuropsycholoog Marc Hendriks tijdens de afname van de MCTC.
Beeld: PSV

Geschreven door:
Lotte Zeptner
Marketing- en communicatieadviseur bij Metrisquare BV